1. Giới thiệu tổng quan về làng cổ Túy Loan
1.1. Làng cổ Túy Loan ở đâu?
Làng cổ Túy Loan là một điểm đến văn hóa lịch sử nổi bật nằm tại xã Hòa Vang, thành phố Đà Nẵng, thuộc khu vực phía Tây Nam trung tâm thành phố. Đây là một làng cổ có tuổi đời hơn 500 năm, được hình thành từ cuối thế kỷ XV. Làng được bảo tồn nguyên vẹn như một không gian làng quê truyền thống điển hình của miền Trung Việt Nam.
Vị trí của làng rất thuận tiện cho du khách tham quan. Nơi đây cách trung tâm thành phố Đà Nẵng khoảng 15 km theo tuyến quốc lộ 14B. Du khách có thể dễ dàng di chuyển bằng xe máy, ô tô hoặc xe du lịch. Làng cổ Túy Loan nổi bật với nhiều kiến trúc truyền thống còn giữ được đến ngày nay. Nổi bật là đình làng, nhà cổ, cây đa cổ thụ và bến nước ven sông Túy Loan. Tất cả tạo nên một cảnh quan làng quê yên bình và thơ mộng, rất phù hợp cho trải nghiệm tham quan và chụp ảnh.
Từ xưa, làng cổ Túy Loan là trung tâm sinh hoạt văn hóa, tín ngưỡng và thương mại của cư dân địa phương. Ngày nay, nơi này vẫn là điểm thu hút du khách trong nước và quốc tế. Du khách có thể tìm hiểu đời sống, phong tục và truyền thống nông thôn Đà Nẵng xưa. Chính vì vậy, làng cổ Túy Loan không chỉ mang giá trị lịch sử mà còn là nơi trải nghiệm văn hóa sống động và quý giá.
1.2. Lịch sử hình thành
Với tuổi đời hơn 500 năm, làng cổ Túy Loan là một trong những ngôi làng cổ lâu đời nhất tại khu vực Đà Nẵng. Theo sử liệu và truyền khẩu địa phương, làng được lập vào khoảng năm 1470, dưới thời vua Lê Thánh Tông. Vua ban chiếu cho năm vị tiên hiền thuộc các họ Đặng, Lâm, Nguyễn, Trần và Lê đến khai hoang, lập làng và ổn định cư dân. Họ chọn vùng đất ven dòng sông Túy Loan với đất đai màu mỡ, thuận lợi cho canh tác và sinh sống. Đây là nền tảng hình thành cộng đồng lâu dài và văn hóa truyền thống đặc trưng của làng.
Làng cổ Túy Loan có tuổi đời hơn 500 năm, được hình thành từ thế kỷ 15 dưới triều vua Lê Thánh Tông. (Nguồn: Sưu tầm)
Trong quá trình phát triển, đình làng Túy Loan trở thành trung tâm văn hóa và tín ngưỡng của cư dân. Ban đầu, đình được xây bằng vật liệu đơn sơ. Năm 1787, đình được trùng tu lần đầu. Sau một trận hỏa hoạn năm 1888, đình được xây dựng lại hoàn chỉnh với diện tích hơn 110 m² trong khuôn viên rộng 8.000 m², hướng quay ra sông và kết hợp với cây đa cổ thụ. Kiến trúc đình giữ dáng dấp truyền thống và lưu giữ nhiều sắc phong triều Nguyễn, văn bia, hoành phi, ghi nhận công lao của dân làng.
Làng cổ Túy Loan không chỉ là nơi cư trú mà còn là trung tâm sinh hoạt văn hóa, tín ngưỡng và tổ chức lễ hội truyền thống. Các lễ hội đình làng được duy trì hàng năm vào đầu năm âm lịch. Trong lễ hội có nghi lễ rước sắc phong, dâng hương, trò chơi dân gian và các hoạt động cộng đồng. Những giá trị này giúp du khách hiểu sâu đời sống nông thôn và văn hóa Việt Nam xưa. Qua hơn năm thế kỷ, làng vẫn giữ nguyên nét văn hóa, kiến trúc và cảnh quan đặc trưng, trở thành di sản quý giá cho thế hệ hôm nay và mai sau.
1.3. Ý nghĩa văn hóa và giá trị di sản
Làng cổ Túy Loan là nơi lưu giữ những giá trị văn hóa truyền thống đặc sắc và phản ánh đời sống, tín ngưỡng của cư dân nông thôn miền Trung. Không gian làng với các ngôi nhà cổ, đình làng, cây đa, bến nước và đường làng thể hiện kiến trúc truyền thống và cách bố trí sinh hoạt của người Việt xưa. Những di tích này giúp du khách cảm nhận sâu sắc “hồn quê” và đời sống cộng đồng lâu đời.
Trung tâm văn hóa của làng là Đình làng Túy Loan đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là di tích lịch sử – văn hóa cấp quốc gia từ năm 1999. Đình lưu giữ nhiều sắc phong triều Nguyễn, văn bia và hoành phi, ghi nhận công lao của cư dân với cộng đồng và đất nước. Đây cũng là nơi tổ chức lễ hội đình làng hàng năm, vào đầu năm âm lịch. Trong lễ hội, người dân thực hiện nghi lễ rước sắc phong, dâng hương và tổ chức các trò chơi dân gian. Các hoạt động này vừa mang tính lễ nghi, vừa duy trì truyền thống văn hóa và kết nối cộng đồng.
Ngoài giá trị lịch sử và tín ngưỡng, làng cổ Túy Loan còn có giá trị cảnh quan và giáo dục. Dòng sông, cây đa cổ thụ và mái ngói cổ tạo nên không gian yên bình và cảnh quan hài hòa. Du khách không chỉ tham quan mà còn hiểu sâu hơn về đời sống làng quê Việt Nam xưa.
2. Hướng dẫn di chuyển đến làng cổ Túy Loan
2.1. Từ trung tâm Đà Nẵng đến làng cổ Túy Loan
Làng cổ Túy Loan nằm cách trung tâm thành phố Đà Nẵng khoảng 15 km về phía Tây Nam. Thời gian di chuyển từ trung tâm đến làng thường mất khoảng 30 - 40 phút tùy vào phương tiện và tình hình giao thông. Du khách có thể lựa chọn xe máy, ô tô hoặc taxi để di chuyển, vừa tiện lợi vừa chủ động tham quan.
Nếu xuất phát từ khu vực cầu Rồng hoặc bãi biển Mỹ Khê, du khách đi theo hướng ra đường Võ Nguyên Giáp, tiếp tục đi đến đường Hồ Xuân Hương, sau đó băng qua cầu Tiên Sơn. Khi tới vòng xoay, rẽ vào đường Hai Tháng Chín, đi thẳng theo đường này đến đường Cách Mạng Tháng Tám. Tiếp tục di chuyển theo Cách Mạng Tháng Tám đến Quốc lộ 14B, rồi rẽ vào đường Quảng Xương và đi tiếp đến đường 604. Chỉ một quãng ngắn nữa là bạn sẽ tới làng cổ Túy Loan. Trên đường đi, du khách nên chú ý biển báo và tuân thủ luật giao thông, đặc biệt ở các tuyến Quốc lộ và đường giao thông địa phương.
Đường đến làng cổ Túy Loan cũng khá dễ đi và thuận tiện với nhiều phương tiện khác nhau. (Nguồn: Sưu tầm)
Ngoài ra, bạn cũng có thể đi xe buýt từ trung tâm Đà Nẵng đến Hòa Vang rồi tiếp tục bằng xe ôm hoặc taxi một quãng ngắn để vào làng. Tuy nhiên, thông tin về tuyến buýt và điểm dừng gần làng chưa phổ biến, nên cần hỏi người dân địa phương để chắc chắn. Đi bằng xe máy hoặc ô tô vẫn là phương án phổ biến, linh hoạt và thuận tiện nhất. Lộ trình này không chỉ giúp tiếp cận nhanh làng cổ Túy Loan mà còn mang đến cơ hội ngắm nhìn cảnh quan ngoại ô, dòng sông Túy Loan và không gian làng quê yên bình.
2.2. Hướng dẫn khi di chuyển nội khu và khám phá quanh làng
Khi đến làng cổ Túy Loan, du khách nên gửi xe ở khu vực gần cổng làng hoặc gần đình làng. Đây là những điểm rộng rãi, thuận tiện cho việc tham quan. Đường nội khu chủ yếu là đường nhỏ trải nhựa hoặc đường đất. Du khách có thể di chuyển bằng đi bộ, xe đạp hoặc xe máy điện. Phương tiện này giúp dễ dàng khám phá các ngõ ngách, ngôi nhà cổ và cảnh quan xung quanh.
Không gian làng mang vẻ bình yên, mộc mạc với hàng cây cổ thụ, bến nước, đường làng và dòng sông uốn quanh. Du khách nên dành thời gian tham quan các ngôi nhà cổ, đình làng và cây đa cổ trăm năm tuổi. Đây là những di tích lưu giữ dấu tích kiến trúc truyền thống và tín ngưỡng lâu đời của cư dân. Ngoài ra, các nhà thờ tộc, di tích nhỏ và tranh chữ Hán trên tường làng cũng là điểm dừng chân thú vị. Chúng giúp du khách hiểu rõ hơn về đời sống cộng đồng và văn hóa truyền thống của người dân địa phương.
Làng còn có chợ nhỏ và các làng nghề truyền thống, nổi bật là làng nghề làm bánh tráng và mì Quảng. Du khách có thể xem quy trình chế biến, thưởng thức tại chỗ và mua sản phẩm về làm quà. Một số thời điểm trong năm, du khách còn có thể tham quan sông Túy Loan bằng thuyền. Trải nghiệm này mang lại góc nhìn khác biệt về cảnh quan làng. Trong suốt chuyến tham quan, du khách cần tôn trọng phong tục địa phương, giữ gìn cảnh quan và bảo vệ môi trường.
3. Những dấu ấn nổi bật tại làng cổ Túy Loan
3.1. Đình làng Túy Loan
Đình làng Túy Loan tọa lạc tại làng cổ Túy Loan, gần dòng sông Túy Loan và tuyến quốc lộ 14B. Đây là trung tâm sinh hoạt văn hóa và tín ngưỡng của cộng đồng cư dân địa phương. Ban đầu, đình được xây dựng khoảng năm 1470 cùng với việc lập làng dưới thời vua Lê Thánh Tông. Qua nhiều thế kỷ, đình đã trải qua nhiều lần trùng tu, đáng chú ý là các lần vào năm 1787, 1888 và đầu thế kỷ 20 dưới thời vua Thành Thái. Việc trùng tu giúp duy trì kiến trúc cổ kính và không gian linh thiêng của làng.
Kiến trúc đình giữ nguyên giá trị truyền thống Việt Nam với mái ngói âm dương, tường xây chắc chắn và bố cục nội thất hợp lý. Diện tích đình khoảng 110 m², nằm trong khuôn viên rộng hơn 8.000 m². Bên trong đình còn lưu giữ 25 sắc phong của triều Nguyễn, ghi nhận công lao của các thế hệ tiền nhân. Đình thờ Thành hoàng bổn xứ và các vị tiền hiền khai khẩn đất, đồng thời là nơi tổ chức các lễ hội truyền thống của làng.
Đình làng Túy Loan là trung tâm sinh hoạt tâm linh và lễ hội truyền thống của làng. (Nguồn: Sưu tầm)
Hằng năm, vào mùng 9 và mùng 10 tháng Giêng âm lịch, lễ hội đình diễn ra với nghi thức rước sắc phong, dâng hương và nhiều trò chơi dân gian truyền thống. Những hoạt động này phản ánh đời sống cộng đồng, tín ngưỡng và văn hóa lâu đời của cư dân. Ngày 4/1/1999, đình được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là di tích lịch sử – văn hóa cấp quốc gia, khẳng định giá trị kiến trúc và lịch sử. Đây là một điểm tham quan không thể bỏ qua khi khám phá làng cổ Túy Loan.
3.2. Văn bia “Ngũ tộc” và cây đa cổ
Văn bia “Ngũ tộc” là một trong những dấu ấn lịch sử quan trọng tại làng cổ Túy Loan. Văn bia ghi lại nguồn gốc năm vị tiền hiền khai lập làng gồm các dòng họ Đặng, Lâm, Nguyễn, Trần và Lê. Các vị tiền hiền này được vua Lê Thánh Tông ban chiếu chỉ di dân vào phương Nam khai hoang vào năm 1470. Văn bia là tư liệu quý giá, phản ánh quá trình hình thành cộng đồng và nỗ lực dựng làng, đồng thời giữ gìn các giá trị văn hóa truyền thống.
Gần đình làng, một cây đa cổ thụ đã tồn tại hơn một thế kỷ trở thành biểu tượng sinh hoạt văn hóa và tinh thần của làng. Cây đa tỏa bóng mát, là nơi người dân tụ họp mỗi dịp lễ hội hoặc sinh hoạt cộng đồng. Nhiều câu chuyện dân gian và nghi lễ truyền thống gắn liền với cây đa, tạo nên không gian cổ kính và yên bình, đặc trưng của làng quê Việt Nam. Cây đa cổ cùng văn bia “Ngũ tộc” giúp du khách hiểu sâu về nguồn gốc cộng đồng và tín ngưỡng lâu đời của cư dân địa phương.
3.3. Chợ Túy Loan
Chợ Túy Loan nằm ngay gần trung tâm của làng cổ Túy Loan và quốc lộ 14B. Đây là điểm giao thương truyền thống quan trọng của cư dân địa phương. Chợ phục vụ nhu cầu mua bán nông sản, thủy sản và các mặt hàng sinh hoạt hằng ngày của người dân. Trong lịch sử, chợ Túy Loan nổi tiếng với cảnh nhộn nhịp mang tên “chợ dưới sông – cảnh trên bến”. Nơi đây quy tụ các sản vật từ nhiều vùng lân cận.
Du khách có thể tham quan và trải nghiệm các mặt hàng truyền thống như cá mắm, chiếu, nón, nong rổ. Ngoài ra, chợ còn bày bán sản phẩm làng nghề địa phương như bánh tráng Túy Loan và mì Quảng. Chợ không chỉ đáp ứng nhu cầu sinh hoạt mà còn giữ gìn bản sắc văn hóa và đời sống cộng đồng qua nhiều thế hệ.
Ngày nay, chợ Túy Loan vẫn là trung tâm sinh hoạt cộng đồng, nơi người dân tụ họp, trao đổi hàng hóa và duy trì phong tục truyền thống. Chợ cũng là điểm trải nghiệm văn hóa hấp dẫn cho du khách khi khám phá làng cổ Túy Loan. Theo kế hoạch phát triển của Sở Công Thương Đà Nẵng, chợ sẽ được kết hợp với các điểm du lịch dọc sông Túy Loan và làng nghề truyền thống. Điều này tạo thành sản phẩm du lịch văn hóa đặc sắc và góp phần bảo tồn giá trị lịch sử lâu đời của vùng đất này.
3.4. Làng nghề bánh tráng Túy Loan truyền thống 500 tuổi
Làng nghề bánh tráng Túy Loan là một trong những làng nghề truyền thống lâu đời nhất tại làng cổ Túy Loan. Làng nghề này có lịch sử hơn 500 năm tuổi, gắn liền với đời sống và văn hóa của người dân địa phương từ thế hệ này sang thế hệ khác. Bánh tráng Túy Loan nổi tiếng nhờ hương vị đặc trưng, độ giòn và công thức chế biến độc đáo. Sản phẩm này trở thành món quà truyền thống được nhiều du khách trong và ngoài nước ưa chuộng.
Nguyên liệu chính của bánh tráng là gạo ngon được chọn lọc kỹ lưỡng từ địa phương, kết hợp với muối, mè, tỏi và một số gia vị khác. Người thợ tráng bánh trải bột mỏng trên khuôn, sau đó hơ trên than lửa. Phương pháp này giúp bánh giữ độ giòn lâu, không bị mốc và tạo nên hương vị riêng biệt. Bánh tráng Túy Loan thường được dùng trong các dịp lễ Tết, cúng giỗ. Du khách cũng chọn bánh làm quà khi ghé thăm làng.
Làng nghề bánh tráng Túy Loan nổi tiếng với từng chiếc bánh tráng được làm thủ công thơm ngon đặc biệt. (Nguồn: Sưu tầm)
Ngày 21/2/2024, nghề làm bánh tráng Túy Loan được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia. Quyết định này khẳng định giá trị văn hóa và lịch sử lâu đời của làng nghề. Đồng thời, đây là cơ sở để bảo tồn và phát triển nghề trong tương lai. Làng nghề bánh tráng Túy Loan không chỉ là điểm tham quan ẩm thực. Nó còn là biểu tượng văn hóa quan trọng, góp phần giữ gìn bản sắc truyền thống của làng cổ Túy Loan.
3.5. Lễ hội đình làng Túy Loan
Lễ hội đình làng Túy Loan là một dấu ấn văn hóa tiêu biểu gắn bó chặt chẽ với đời sống tinh thần của cư dân làng cổ Túy Loan. Lễ hội được tổ chức hằng năm vào ngày mùng 9 và mùng 10 tháng Giêng âm lịch tại đình làng Túy Loan. Đây là sự kiện lớn nhất trong năm của làng, thu hút đông đảo người dân địa phương và du khách tham dự.
Lễ hội được tổ chức nhằm tưởng nhớ các bậc tiền hiền đã có công khai hoang và lập nên làng Túy Loan. Thông qua lễ hội, người dân gửi gắm ước nguyện về một năm mới bình an, mưa thuận gió hòa và cuộc sống no đủ. Phần lễ diễn ra trong không khí trang nghiêm với các nghi thức truyền thống như rước sắc phong, nghinh sắc và dâng hương tại đình làng. Mỗi nghi thức đều được thực hiện theo đúng phong tục cổ truyền, thể hiện tín ngưỡng dân gian và đạo lý uống nước nhớ nguồn của làng Việt.
Bên cạnh phần lễ, phần hội mang không khí vui tươi và gắn kết cộng đồng. Nhiều hoạt động văn hóa dân gian được tổ chức như hát bài chòi, hò khoan đối đáp, các trò chơi truyền thống và hội thi ẩm thực địa phương. Những hoạt động này tạo nên không gian sinh hoạt cộng đồng sôi nổi, đồng thời mang đến trải nghiệm văn hóa hấp dẫn cho du khách. Lễ hội làng Túy Loan vì thế không chỉ là sinh hoạt tín ngưỡng thường niên mà còn là điểm nhấn quan trọng, góp phần làm nổi bật giá trị di sản văn hóa của làng cổ Túy Loan trong hành trình khám phá Đà Nẵng.
4. Trải nghiệm khi ghé thăm làng cổ Túy Loan
4.1. Khám phá kiến trúc cổ và và di tích cổ
Khám phá kiến trúc cổ và hệ thống di tích là trải nghiệm nổi bật khi ghé thăm làng cổ Túy Loan. Ngôi làng có lịch sử hơn 500 năm, gắn liền với quá trình hình thành và phát triển của cư dân vùng ven sông Túy Loan. Không gian làng vẫn giữ được dáng vẻ truyền thống với đường làng nhỏ, hàng cây lâu năm và nhiều công trình cổ còn hiện diện đến ngày nay.
Điểm nhấn quan trọng nhất là đình làng Túy Loan, được xây dựng từ khoảng năm 1470. Đình là nơi sinh hoạt tín ngưỡng và hội họp của cộng đồng dân cư trong làng. Trải qua nhiều biến động lịch sử, đình đã được trùng tu vào các năm 1787 và 1888, sau đó tiếp tục được sửa chữa dưới thời vua Thành Thái. Hiện đình còn lưu giữ 25 sắc phong triều Nguyễn, phản ánh giá trị lịch sử và văn hóa đặc biệt.
Du khách đến làng cổ sẽ được chiêm ngưỡng những công trình với kiến trúc độc đáo, chạm khắc tinh xảo và mang giá trị lịch sử cao. (Nguồn: Sưu tầm)
Ngoài đình làng, nhiều ngôi nhà cổ trong làng cổ Túy Loan vẫn giữ kiến trúc ba gian truyền thống. Mái ngói âm dương, cột gỗ và kết cấu kèo chạm khắc thủ công được bảo tồn khá nguyên vẹn. Một số gia đình còn lưu giữ đồ dùng sinh hoạt xưa, giúp du khách hiểu rõ hơn về đời sống làng quê cổ. Sự kết hợp giữa kiến trúc cổ và cảnh quan tự nhiên tạo nên không gian trầm lắng, giàu bản sắc và rất đáng khám phá.
4.2. Trải nghiệm nghề làm bánh tráng và thưởng thức ẩm thực địa phương
Trong hành trình khám phá làng cổ Túy Loan, trải nghiệm nghề làm bánh tráng truyền thống là hoạt động không nên bỏ qua. Nghề làm bánh tráng tại đây đã tồn tại hơn 500 năm và gắn liền với đời sống sinh hoạt của người dân địa phương. Nguyên liệu chính để làm bánh là gạo quê được tuyển chọn kỹ, xay thành bột mịn rồi tráng thủ công trên bếp lửa. Sau khi tráng, bánh không đem phơi nắng như nhiều nơi khác mà được hơ trực tiếp trên than hồng. Cách làm này giúp bánh tráng Túy Loan có độ dẻo vừa phải, mùi thơm đặc trưng và bảo quản được lâu hơn.
Nhiều lò bánh trong làng hoạt động từ sáng sớm, đặc biệt là vào dịp gần Tết. Khi tham quan làng cổ Túy Loan, du khách có thể trực tiếp quan sát toàn bộ quy trình làm bánh từ khâu chuẩn bị bột đến khi hoàn thiện. Một số hộ gia đình còn tạo điều kiện để du khách tự tay tráng bánh và hơ bánh dưới sự hướng dẫn của người thợ lành nghề. Trải nghiệm này mang lại cảm giác gần gũi và giúp hiểu rõ hơn giá trị của nghề truyền thống lâu đời.
Bên cạnh bánh tráng, ẩm thực địa phương cũng là điểm nhấn đáng chú ý. Du khách có thể thưởng thức mì Quảng, các món bánh quê và đặc sản dân dã của vùng Hòa Vang. Những món ăn này mang hương vị mộc mạc nhưng đậm đà, phản ánh rõ nét văn hóa ẩm thực của làng cổ Túy Loan. Trải nghiệm nghề làm bánh tráng kết hợp thưởng thức ẩm thực địa phương giúp chuyến tham quan trở nên trọn vẹn và giàu cảm xúc hơn.
4.3. Tham gia lễ hội và hoạt động văn hoá
Một trong những trải nghiệm mang đậm bản sắc khi ghé thăm làng cổ Túy Loan chính là tham gia các lễ hội và sinh hoạt văn hóa truyền thống của cộng đồng địa phương. Tiêu biểu nhất là Lễ hội đình làng Túy Loan, được tổ chức hằng năm vào ngày mùng 9 và mùng 10 tháng Giêng âm lịch tại đình làng. Đây là lễ hội lớn nhất trong năm, có ý nghĩa quan trọng đối với đời sống tinh thần của người dân trong làng.
Phần lễ diễn ra trang nghiêm với các nghi thức như rước sắc phong, dâng hương và tế lễ. Những nghi thức này nhằm tưởng nhớ công lao của năm vị tiền hiền đã khai lập làng từ thế kỷ XV. Người dân gửi gắm ước vọng về cuộc sống bình an, mùa màng thuận lợi và cộng đồng đoàn kết. Không khí linh thiêng của phần lễ thể hiện rõ nét tín ngưỡng truyền thống của làng quê Việt.
Lễ hội đình làng Túy Loan thu hút đông đảo mọi người đến tham gia và cổ vũ. (Nguồn: Sưu tầm)
Sau phần lễ là phần hội sôi nổi với nhiều hoạt động văn hóa dân gian. Du khách có thể tham gia kéo co, đẩy gậy, thi nướng bánh tráng hoặc xem biểu diễn hát bài chòi. Đặc biệt, giải đua thuyền truyền thống trên sông Túy Loan cũng thu hút đông đảo người dân đến theo dõi, cổ vũ mỗi năm. Bên cạnh đó còn có các hoạt động giao lưu văn nghệ và thưởng thức ẩm thực địa phương ngay tại sân đình. Những trải nghiệm này giúp du khách hiểu sâu hơn về nếp sinh hoạt cộng đồng và giá trị văn hóa lâu đời của làng cổ Túy Loan.
4.4. Khám phá và mua sắm tại chợ làng
Trong hành trình trải nghiệm tại làng cổ Túy Loan, chợ làng là điểm dừng chân mang đậm dấu ấn sinh hoạt truyền thống. Khu chợ gắn bó lâu đời với đời sống người dân địa phương. Đây là nơi diễn ra các hoạt động mua bán hằng ngày. Không gian chợ tuy mộc mạc nhưng phản ánh rõ nét nhịp sống làng quê miền Trung.
Chợ Túy Loan làng bày bán nhiều sản phẩm nông sản do chính người dân trong vùng canh tác. Rau củ theo mùa luôn tươi mới. Các loại mắm cá và thực phẩm khô được chế biến theo phương thức truyền thống. Bên cạnh đó còn có những sản phẩm thủ công như nón lá, chiếu đan và đồ tre nứa. Mỗi món hàng đều gắn với một nghề truyền thống lâu đời của cư dân làng cổ Túy Loan.
Ẩm thực tại chợ cũng là điểm thu hút du khách. Bánh tráng Túy Loan là đặc sản nổi tiếng và được bày bán phổ biến. Mì Quảng được chế biến theo hương vị địa phương. Các món ăn mang đậm chất dân dã và gần gũi. Du khách có thể thưởng thức trực tiếp ngay tại chợ.
Hoạt động mua sắm tại chợ là cơ hội để giao lưu với người dân bản địa. Người bán hàng luôn sẵn sàng chia sẻ về sản phẩm và phong tục địa phương. Trải nghiệm này giúp du khách hiểu rõ hơn đời sống văn hóa truyền thống. Đây cũng là một phần không thể thiếu khi khám phá làng cổ Túy Loan một cách trọn vẹn.
5. Gợi ý kết hợp lịch trình tham quan làng cổ Túy Loan kết hợp vui chơi tại Đà Nẵng
Du khách có thể lựa chọn lịch trình tham quan làng cổ Túy Loan kết hợp khám phá các điểm du lịch nổi tiếng của Đà Nẵng trong một ngày hoặc hai ngày. Cách sắp xếp hợp lý sẽ giúp chuyến đi vừa nhẹ nhàng, vừa trọn vẹn cả trải nghiệm văn hóa lẫn vui chơi giải trí. Buổi sáng, du khách nên khởi hành từ trung tâm thành phố Đà Nẵng để đến làng cổ Túy Loan. Thời gian di chuyển khoảng 30 - 40 phút. Tại đây, du khách tham quan đình làng Túy Loan, tìm hiểu kiến trúc cổ và các giá trị lịch sử gắn với quá trình hình thành làng. Sau đó có thể dạo quanh các con đường làng, quan sát sinh hoạt đời thường của người dân. Cuối buổi sáng, du khách ghé chợ làng để mua đặc sản địa phương hoặc thưởng thức những món ăn dân dã mang hương vị truyền thống.
Buổi trưa, du khách ăn trưa và nghỉ ngơi ngắn trước khi tiếp tục hành trình. Buổi chiều là thời điểm thích hợp để di chuyển đến Sun World Ba Na Hills. Tại đây, du khách trải nghiệm hệ thống cáp treo nổi tiếng, ngắm cảnh núi rừng từ trên cao và check-in Cầu Vàng. Ngoài ra, du khách có thể tham quan làng Pháp, vui chơi tại khu Fantasy Park hoặc thư giãn trong không gian khí hậu mát mẻ quanh năm.
Kết hợp tham quan Sun World Ba Na Hills trong chuyến du lịch Đà Nẵng sẽ mang đến nhiều trải nghiệm đặc biệt cho du khách. (Nguồn: Sưu tầm)
Buổi tối, sau khi quay về Đà Nẵng, du khách có thể dạo biển Mỹ Khê, tham quan cầu Rồng hoặc thưởng thức ẩm thực ven sông Hàn. Việc kết hợp làng cổ Túy Loan và các điểm vui chơi trong thành phố giúp chuyến đi cân bằng giữa chiều sâu văn hóa và trải nghiệm du lịch hiện đại.
6. Kinh nghiệm và lưu ý khi tham quan làng cổ Túy Loan
6.1. Nên ghé thăm làng cổ Túy Loan vào những dịp nào?
Việc lựa chọn thời điểm phù hợp sẽ giúp chuyến tham quan làng cổ Túy Loan trở nên trọn vẹn hơn. Thời gian lý tưởng nhất để ghé thăm làng là mùa khô, từ khoảng tháng 3 đến tháng 9 hằng năm. Giai đoạn này thời tiết ổn định, ít mưa, nắng vừa phải và thuận lợi cho việc di chuyển, tham quan ngoài trời cũng như chụp ảnh cảnh làng quê cổ kính.
Ngoài yếu tố thời tiết, du khách nên cân nhắc đến dịp lễ hội truyền thống của làng để có thêm trải nghiệm văn hóa đặc sắc. Nổi bật nhất là lễ hội đình làng Túy Loan, thường diễn ra vào ngày 9 và 10 tháng Giêng âm lịch. Đây là dịp quan trọng của cộng đồng dân cư địa phương, với các nghi lễ cúng tế trang nghiêm nhằm tưởng nhớ tiền hiền và cầu mong một năm mưa thuận gió hòa. Phần hội đi kèm mang không khí rộn ràng với nhiều hoạt động dân gian, tạo điều kiện để du khách hiểu rõ hơn đời sống văn hóa bản địa.
Nếu yêu thích không gian yên tĩnh, du khách có thể đến làng vào những ngày thường trong năm. Khi đó, nhịp sống chậm rãi của vùng quê được thể hiện rõ nét, rất phù hợp cho việc tản bộ, tham quan đình làng, nhà cổ, trò chuyện với người dân và thưởng thức ẩm thực địa phương một cách trọn vẹn.
6.2. Trang phục và vật dụng nên chuẩn bị
Để chuyến tham quan làng cổ Túy Loan diễn ra suôn sẻ và trọn vẹn, việc chuẩn bị trang phục và vật dụng phù hợp là điều cần thiết. Trước hết, du khách nên lựa chọn quần áo gọn gàng, lịch sự và tạo cảm giác thoải mái khi di chuyển. Các chất liệu thoáng mát như cotton hoặc vải lanh rất phù hợp, đặc biệt khi tham quan vào ban ngày hoặc trong mùa nắng. Khi ghé thăm đình làng, nhà thờ tộc hay các không gian mang tính tâm linh, trang phục kín đáo sẽ thể hiện sự tôn trọng đối với văn hóa và nếp sinh hoạt của người dân địa phương.
Du khách nên đảm bảo ăn mặc lịch sự và giữ thái độ tôn trọng khi tham quan làng cổ Túy Loan. (Nguồn: Sưu tầm)
Về giày dép, nên ưu tiên giày thể thao, giày bệt hoặc sandal đế mềm. Những lựa chọn này giúp việc đi bộ trên đường làng, sân đình và khu chợ trở nên dễ dàng hơn. Du khách cũng nên chuẩn bị mũ hoặc nón, kính râm và kem chống nắng để bảo vệ sức khỏe khi di chuyển ngoài trời. Nếu đi vào mùa mưa, một chiếc áo khoác mỏng hoặc ô gấp gọn sẽ rất hữu ích.
Ngoài ra, nước uống cá nhân và khăn giấy nên được mang theo để sử dụng khi cần. Một chiếc túi nhỏ gọn sẽ thuận tiện cho việc đựng đồ lưu niệm hoặc đặc sản mua tại chợ làng. Nếu có nhu cầu ghi lại kỷ niệm, hãy chuẩn bị điện thoại hoặc máy ảnh đã sạc đầy pin.
6.3. Lưu ý khi tham quan các di tích và không gian tâm linh
Khi ghé thăm các di tích lịch sử và không gian tâm linh tại làng cổ Túy Loan, du khách nên chuẩn bị tâm thế tham quan với sự tôn trọng và ý thức gìn giữ giá trị truyền thống. Trước hết, trang phục cần gọn gàng, lịch sự và kín đáo. Điều này đặc biệt quan trọng khi vào đình làng Túy Loan, nhà thờ các tộc họ hay những khu vực thờ tự lâu đời. Cách ăn mặc phù hợp giúp thể hiện sự tôn kính và hòa nhập với không gian văn hóa làng quê.
Trong suốt quá trình tham quan, du khách nên giữ trật tự, nói chuyện vừa phải và hạn chế các hành vi gây ồn ào. Khi chụp ảnh, cần quan sát các bảng hướng dẫn hoặc hỏi người quản lý di tích. Một số khu vực không khuyến khích chụp hình nhằm bảo tồn giá trị nguyên gốc. Du khách cũng không nên chạm tay vào hiện vật, văn bia hay các cấu kiện kiến trúc cổ để tránh làm hư hại. Ngoài ra, việc thắp hương và dâng lễ cần thực hiện đúng nơi quy định. Không nên thắp quá nhiều hương gây ảnh hưởng đến môi trường và mỹ quan chung. Rác thải cần được bỏ đúng chỗ để giữ gìn cảnh quan sạch đẹp.
6.4. Kinh nghiệm trải nghiệm ẩm thực và mua đặc sản địa phương
Ẩm thực là một trải nghiệm đáng chú ý khi du khách ghé thăm làng cổ Túy Loan, bởi nơi đây vẫn giữ được nét ăn uống truyền thống của vùng quê xứ Quảng. Du khách nên đi chợ Túy Loan vào buổi sáng sớm. Đây là thời điểm các gian hàng hoạt động nhộn nhịp và món ăn luôn tươi mới. Bánh tráng Túy Loan là đặc sản tiêu biểu, được làm thủ công và phơi tự nhiên. Bánh có thể dùng để nướng, cuốn hoặc ăn kèm các món dân dã khác. Khi thưởng thức, nên hỏi người bán cách sử dụng phù hợp để cảm nhận đúng hương vị truyền thống.
Bên cạnh bánh tráng, chợ làng còn bày bán nhiều món quen thuộc như mì Quảng, bánh đúc, bánh ít lá gai. Các món ăn này thường do người dân trong làng tự tay chế biến nên giữ được vị mộc mạc và giá cả hợp lý. Khi mua đặc sản về làm quà, du khách nên chọn sản phẩm được đóng gói gọn gàng và dễ bảo quản. Việc hỏi rõ nguồn gốc và cách bảo quản sẽ giúp sử dụng lâu hơn. Một lưu ý nhỏ là nên hỏi giá trước khi mua và giao tiếp nhẹ nhàng. Người dân làng cổ Túy Loan rất thân thiện và sẵn sàng chia sẻ thêm câu chuyện về món ăn và làng nghề, giúp chuyến đi thêm trọn vẹn.
Làng cổ Túy Loan không chỉ là điểm đến du lịch mà còn là nơi lưu giữ những giá trị truyền thống quý báu của dân tộc. Những trải nghiệm tại ngôi làng này sẽ giúp bạn hiểu hơn về lịch sử, kiến trúc và phong cách sống của làng quê xưa. Hãy dành thời gian đến làng cổ Túy Loan để lưu giữ cho mình những kỷ niệm đẹp trong hành trình khám phá di sản văn hóa đặc sắc.
